ΟΙ ΔΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΡΟΕΚΤΑΣΕΙΣ ΤΗΣ ΕΝΔΙΚΟΦΑΝΟΥΣ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΗΣ ΠΡΟΣΦΥΓΗΣ

1 Εισαγωγή Μεθοδολογικά προλεγόμενα Προς αντιμετώπιση της δημοσιονομικής κρίσης που ενέσκηψε στην χώρα μας, ως κύ- ριος μηχανισμός για την επιτάχυνση στην απονομή της Διοικητικής Δικαιοσύνης και τη μέσω αυτής είσπραξη των λιμναζόντων δημοσίων εσόδων επιλέχθηκε ο θεσμός της ενδικοφανούς προσφυγής. Πρέπει δε να σημειωθεί ότι η χρονική καθυστέρηση στην απονομή δικαιοσύνης είχε αγγίξει τα όρια της χρονικής αρνησιδικίας και ως εκ τούτου αποτέλεσε κατ’επανάληψη την αιτία καταδίκης της Ελλάδας από το ΕΔΔΑ 1 . Έτσι, με το άρθρο 63 του νέου Κώδικα Φορολογικής Διαδικασίας (Ν. 4174/2013, ΦΕΚ Α΄ 170/26.7.2013) εισήχθη σε γενική κλίμακα η ενδικοφανής προσφυγή στη φορολο- γική νομοθεσία, καταλαμβάνοντας το σύνολο των ρητών πράξεων ή σιωπηρών αρνή- σεων που εκδίδονται ή συντελούνται από τη Φορολογική Διοίκηση εις βάρος του φο- ρολογουμένου, ανεξαρτήτως ποσού. Η παρούσα μελέτη έχει ως σκοπό να αναλύσει αυτόν τον πρωτόγνωρο για τα δεδομέ- να της ελληνικής Φορολογικής Διοίκησης θεσμό, ο οποίος εντάσσεται στο ευρύτερο πλαίσιο της ριζικής αναδιοργάνωσής της, λαμβάνοντας υπόψη τις ιδιαιτερότητες του φορολογικού δικαίου, ενός sui generis κλάδου του διοικητικού δικαίου, που παρουσι- άζει αρκετές διαφοροποιήσεις τόσο σε ζητήματα ουσιαστικού και δικονομικού περιε- χομένου όσο και σε θέματα ερμηνείας, διαφοροποιήσεις που έχουν ως εφαλτήριο τις συνταγματικές αρχές της νομιμότητας και βεβαιότητας του φόρου, της μη αναδρομι- κής ισχύος των φορολογικών διατάξεων, της φορολογικής δικαιοσύνης, αλλά και τις ρυθμίσεις του ενωσιακού και του διεθνούς φορολογικού δικαίου. Επισημαίνουμε ότι η παρούσα μονογραφία, η οποία αποτελεί τμήμα της διδακτορι- κής διατριβής που υποβλήθηκε στη Σχολή Κοινωνικών Πολιτικών και Οικονομικών Επιστημών του Δημοκριτείου Πανεπιστημίου Θράκης και εγκρίθηκε στη συνεδρία- ση της 12ης Φεβρουαρίου 2020 από την οικεία επταμελή εξεταστική επιτροπή με τον βαθμό «άριστα», επικεντρώνεται στην μελέτη των δικονομικών προεκτάσεων της κατ’ άρθρο 63 ΚΦΔ ενδικοφανούς προσφυγής, αποτελώντας το απαραίτητο συμπλήρωμα του ουσιαστικού της μέρους, ήτοι του τμήματος που αφορά την διαδικασία που ακο- λουθείται ενώπιον του δευτεροβάθμιου διοικητικού οργάνου και απολήγει στην έκδο- ση της τελικής διοικητικής πράξης. Ήδη, η μελέτη της ενδικοφανούς προσφυγής από την πλευρά του ουσιαστικού δικαίου έχει δημοσιευθεί από τις εκδόσεις Νομική Βιβλι- 1. Βλ. ενδεικτικά απόφαση ΕΔΔΑ της 22.7.2010 (Τσουκαλάς κατά Ελλάδας), απόφαση ΕΔΔΑ της 21.12.2010 (Αθανασίου και άλλοι κατά Ελλάδας).