ΕΘΝΙΚΗ ΑΡΧΗ ΔΙΑΦΑΝΕΙΑΣ

Προδιάθεση και Οριοθέτηση 5 κέρδειας καταπίεση των πολιτών, καθώς επίσης και στην δωροληψία. Έτσι το 59 π.χ., επί Ιουλίου Καίσαρος, εξεδόθη η Lex Julia repetundarum, η οποία με- ταξύ άλλων προέβλεπε και τη δωροληψία που τελείτο από τους υπαλλήλους οποιουδήποτε βαθμού, τους δικαστές, τους εγκαλούντες κάποιον για τη διά- πραξη ενός αδικήματος και τους μάρτυρες («Lex Julia repetundarum pertinet ad eas pecunias quas quis in magistrate, potestate, curatione, vel quo allio officio, munere, ministrione publico cepit, vel cum ex cohorte cujius eorum est»). Επίσης με τον ίδιο τρόπο τιμωρούνταν για δωροληψία και οι Συγκλητικοί. Η ποινή που επιβαλλόταν σε βάρος των ενόχων ήταν η απόδοση του τετραπλού της αξίας του ληφθέντος, η εξορία, η αποβολή από τη Σύγκλητο και η μερική ατίμωση. Τις διατάξεις της Lex Julia συμπλήρωσαν πολλοί μεταγενέστεροι αυτοκράτο- ρες και ιδίως ο Ιουστινιανός με τις Νεαρές (80 κεφ. 8,9 και 124 κεφ. 2), όπου ο ένοχος δωροληψίας δικαστής τιμωρούνταν, αν επρόκειτο για πολιτική δίκη, με απώλεια της θέσεώς του και με την ποινή της απόδοσης της αξίας του υπο- σχεθέντος δώρου στο διπλάσιο και του ληφθέντος στο τετραπλάσιο, ο δε ένο- χος δωροληψίας σε ποινική δίκη με δήμευση της περιουσίας του και εξορία 12 . Διατάξεις κατά της διαφθοράς περιέχονται και στους Πανδέκτες 13 (Pandectae ή Digesta). Ορισμένες περιπτώσεις δωροδοκίας περιγράφονται στο κεφάλαιο 12. Για την αναφορά αυτή καθώς και αυτές που ακολουθούν και αναφέρονται στη βυζαντινή νομοθεσία, βλ. Χ. Δημόπουλου, Η διαφθορά, 2005, 5 - 12. 13. Βλ. και Κ. Βαβούσκου, Ιστορία Ελληνικού και Ρωμαϊκού Δικαίου,1980, 135 - 141 και 179 επ. Ο Πανδέκτης ήταν η κυριότερη προσπάθεια του Ιουστινιανού να κωδικοποιήσει το ισχύ- ον δίκαιο. Είχε προηγηθεί άλλη μία προσπάθεια κωδικοποίησης, την οποία είχε επιμελη- θεί μια επιτροπή από δέκα άτομα με επικεφαλής τον Τριβωνιανό. Η κωδικοποίηση αυτή συστηματοποίησε τις αυτοκρατορικές διατάξεις και δημιούργησε τον πρώτο κώδικα το 529, ο οποίος όμως δεν ίσχυσε για πολύ χρόνο. Μετά την κωδικοποίηση των αυτοκρατο- ρικών διατάξεων ο Ιουστινιανός αποφάσισε να κωδικοποιήσει ολόκληρο το δίκαιο, όπως είχε ερμηνευτεί από τους Ρωμαίους νομικούς. Η νέα επιτροπή αποτελείτο από 17 μέλη με επικεφαλής πάλι τον Τριβωνιανό. Το έργο τελείωσε μετά από τρία χρόνια και απλώθη- κε σε 150.000 στίχους. Τέθηκε σε ισχύ από τις 30 Δεκεμβρίου του 533 μ.Χ. και ονομάστη- κε Πανδέκτες ή, όπως συχνότερα αναφέρεται, Πανδέκτης. Τον Πανδέκτη αποτελούσαν πενήντα βιβλία. Τα βιβλία διαιρούνται σε τίτλους, κάθε τίτλος διαιρείται σε αποσπάσμα- τα (fragmenta) και κάθε απόσπασμα σε παραγράφους. Κάθε αποσπάσματος προτάσσεται το όνομα του δικαιοπόλου και ο τίτλος του έργου από το οποίο ελήφθη. Το όλο έργο πε- ριλαμβάνει περίπου 9.000 αποσπάσματα από 1.625 έργα σαράντα Ρωμαίων δικαιοπόλων. Η κατανομή έγινε με βάση το edictum perpetuum του Salvius Iulianus, ο οποίος επί Αδρι- ανού είχε κωδικοποιήσει σε αυτό όλα τα πραιτορικά edicta, που αποτελούσαν το πραιτο- ρικό δίκαιο.    Συγχρόνως με τον Πανδέκτη τέθηκαν σε ισχύ και οι Εισηγήσεις (Institutiones). Οι εισηγή- σεις εκδόθηκαν για να συμπληρώσουν την κωδικοποιητική προσπάθεια και προορίζονταν για τους σπουδαστές της νομικής επιστήμης.    Μετά την έκδοση του Πανδέκτη και των εισηγήσεων έγινε αναγκαία η αναθεώρηση του Κώδικα, που είχε συνταχθεί το 529 μ.Χ. Την επιτροπή, η οποία θα επεξεργαζόταν τον Κώ-