ΑΤΟΜΙΚΟ ΕΡΓΑΤΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ

ΚEΦAΛAIO A΄ 2 επιβίωσή του, όπως και της οικογενείας του, και είναι έτσι διατεθειμένος σε πολ- λές περιπτώσεις να αποδεχθεί και μη «δίκαιους» όρους εργασίας 1 . Η έννοια της αυτονομίας της βουλήσεως και η ίδια η σύμβαση εργασίας αποκρύπτουν, επίσης, την άσκηση της εξουσίας σε πρόσωπα και την υπαγωγή τους σε αυτήν 2 . Ως αντιστάθμισμα στην παραπάνω κοινωνική πραγματικότητα, δημιουργείται, λοιπόν, ένα ειδικό δίκαιο με σκοπό την προστασία ενός τύπου συναλλασσομέ- νου, ο οποίος μέχρι τότε αγνοείτο από το δίκαιο και ο οποίος μάλιστα ανήκει σε μια συγκεκριμένη κοινωνική τάξη. Φιλοδοξία του νέου κλάδου είναι να απελευ- θερώσει την εργασιακή σχέση από το αστικό δίκαιο, το οποίο, στηριζόμενο στο δικαίωμα ιδιοκτησίας και στη σύμβαση 3 , εξυπηρετεί κυρίως την επιχειρηματική ελευθερία 4 . Χαρακτηριστικό, επίσης, του εργατικού δικαίου, το οποίο καθορίζει την περαιτέ- ρω διακριτή πορεία του, είναι ότι στην επιχείρηση εμπλέκονται, κατά την εκτέλε- ση της εργασίας, το πρόσωπο και συχνά ακόμη και η σωματική ακεραιότητα του εργαζομένου 5 . Η προστασία από τη συμβατική ελευθερία σημαίνει τελικά προ- στασία της ίδιας της ελευθερίας του ατόμου 6 . Ομοίως, λαμβάνεται σοβαρά υπό- ψη ότι βασικός σκοπός της σύμβασης εργασίας είναι να εξασφαλισθεί η υποταγή του εργαζομένου σε μια εξουσία, την εργοδοτική 7 . Τελικά, μέσα από το εργατικό δίκαιο, όπως αναφέρεται και στη Διακήρυξη της Φιλαδέλφειας, γίνεται αντιληπτό ότι «η εργασία δεν είναι ένα εμπόρευμα, όπως όλα τα άλλα». Είναι, λοιπόν, το εργατικό δίκαιο το δίκαιο της προστασί- ας της προσωπικότητας απέναντι στο αστικό δίκαιο, το οποίο είναι το δίκαιο της προστασίας της περιουσίας και των οικονομικών συναλλαγών 8 . Αλλά είναι, κυρίως, η συλλογική διάσταση του εργατικού δικαίου που υπογραμμί- ζει την ιδιαιτερότητά του. Αυτή η διάσταση καθορίζει συνολικά αυτόν τον κλάδο του δικαίου, έτσι ώστε δεν είναι δυνατόν να αντιληφθούμε, ούτε τους θεσμούς του ατο- 1. Κουκιάδη, Ατομικές εργασιακές σχέσεις, 2017, 17 επ. Λεβέντη σε Γ. Λεβέντη- Κ. Παπαδημη- τρίου, Ατομικό Εργατικό Δίκαιο, ΔΕΝ 2011, 2 επ. Lokiec, ό.π., 4. J.-J. Dupeyroux, Avant-pro- pos. Droit civil et droit du travail: l’impasse, Dr.Soc. 1988, 371. Cl. Summers, Similarities and differences between labour contracts and civil and commercial contracts, General re- port - XVI World Congress of Labour Law and Social Security, 2000, 60. 2. Kahn-Freund’s, Labour and the Law, 1983, 24. Επισημαίνεται, πάντως, και ότι το εργατι- κό δίκαιο μεταμφιέζει τις διάφορες εξουσίες που εμφανίζονται στο πλαίσιο της εργασια- κής σχέσεως. 3. J. Pélissier, Droit civil et contrat individuel de travail, Dr. Soc. 1988, 387. 4. X. Lagarde, Aspects civilistes des relations individuelles de travail, R.Tr.Dr. civ. 2002, 435 5. A. Perulli, ό.π., 429. 6. Kahn-Freund’s, ό.π., 25. Lokiec, ό.π., 8. 7. C. Papadimitriou, Les libertés individuelles du salarié en France en Italie et en Grèce, Thèse Paris X – Nanterre, 55 επ. 8. G. Couturier, Les techniques civilistes et le droit du travail. Chronique d’humeur à partir de quelques idées reçues, Dalloz- Chronique 1975,151.